ÇEVKO Vakfı’ndan Uluslararası Konferans

31 Eki 2022

ÇEVKO Vakfı’nın 31’inci kuruluş yıldönümü olan 1 Kasım 2022’de düzenlenen uluslararası konferansta döngüsel ekonomide genişletilmiş üretici sorumluluğu konusu, Kamu, STK ve İş Dünyası’ndan ulusal ve uluslararası konuşmacıların katılımıyla kapsamlı bir şekilde ele alındı. Konferans kapsamında, 2022 Yeşil Nokta Sanayi Ödülleri ve Yeşil Nokta Basın Ödülleri de sahiplerini buldu.

Ülkemizden ve yurt dışından konuşmacıların yer aldığı “Döngüsel Ekonomiye Geçişte Avrupa Birliği'nde Son Durum, Genişletilmiş Üretici Sorumluluğu ve Atık Yönetiminde Dijital Çözüm Önerileri” konulu konferans, yoğun bir katılımcı ilgisi çekti. Konferans salonunda fiziksel katılım ve internet üzerinden Türkçe / İngilizce canlı takip alternatifleriyle hibrit yapıda düzenlenen konferansta, Yeşil Nokta Sanayi ve Basın Ödülleri de sahiplerini buldu. Çevre TV üzerinden naklen yayınlanan konferansın moderasyonunu da Çevre TV adına Haber Koordinatörü Orkun Yazgan ile Program Koordinatörü Deniz Şafak üstlendi.

ÇEVKO Vakfı Yönetim Kurulu Başkanı Okyar Yayalar, konferansın açılış konuşmasında şunları söyledi: “ÇEVKO Vakfı, 31 yıl önce Türkiye’de Genişletilmiş Üretici Sorumluluğu’nu (GÜS) benimseyen şirketlerce kuruldu. Bu süre içerisinde, toplumda geri dönüşüm kültürünün oluşması için eğitim ve bilinçlendirme çalışmaları, kamu otoritesiyle yasal alt yapı için işbirliği, belediyeler ve lisanslı toplama ayrıma tesisleriyle birlikte ambalaj atıklarının kaynağında ayrı toplanarak geri dönüşümü için çalışmalar gerçekleştirdik. Son yıllarda “İklim krizi ile savaşım” ve “döngüsel ekonomiye geçiş” konularında fikirsel önderliğe odaklanıyoruz. Türkiye’de yerleştirmeye çalıştığımız geri dönüşüm kavramının önemi, bugün daha çok artmış bulunuyor. Son 5 yıl içerisinde Avrupa genelinde döngüsel ekonomiye geçiş paralelinde Genişletilmiş Üretici Sorumluluğu’nun yaygınlaşmasına karşın, ülkemizde bu konunun terk edildiğine tanık olmaktayız. Bu konuyu derinlemesine incelemek ve ülkemiz açısından faydalı öneriler ortaya çıkarmak için düzenlediğimiz konferansımızın verimli geçmesini diliyorum.”

Konuşmasında konferans içeriği hakkında genel bilgiler de aktaran ÇEVKO Vakfı Genel Sekreteri Mete İmer, “ÇEVKO Vakfı’nın bugüne dek olan yolculuğunda Genişletilmiş Üretici Sorumluluğu’nun (GÜS) simgesi olan Yeşil Nokta’yı benimsemesi, bu simgeyi kullanan örgütlerin oluşturduğu PRO Europe’a üyeliği ve ardından EXPRA kurucuları arasında yer alması ve son olarak da Global Compact üyesi olması, dünyadaki gelişmeleri yakından izleyip paydaşlarımızla paylaşma misyonumuzdan kaynaklanmıştır. 2017 yılında düzenlediğimiz, Türkiye’nin belki de ilk döngüsel ekonomi kongresinde, ülkemizin döngüsel ekonomiye geçişi için bir plan hazırlanması çağrısında bulunuldu. Paris İklim Anlaşması’nın kabulü sonrasında, bu anlaşmanın parlamentomuzdan geçirilmesi yönündeki çağrılarımız, AB Yeşil Mutabakatı’nın yayımlanmasıyla hız kazandı. Bugün memnuniyetle görüyoruz ki Türkiye, Paris İklim Anlaşması’na taraf olarak 2053 yılında karbon nötr hedefi belirlemiş, iklim yasası ve düzenlemeleri üzerinde çalışmaktadır. 31 yıllık yolculuğumuza çıkarken ortaya koyduğumuz, ülkemizde geri dönüşüm kültürü ve tüketim sonrası atıkları kaynağında ayrı toplama alışkanlığı oluşturma vizyonu ve bu vizyonu GÜS modeliyle geliştirme yönetimi, döngüsel ekonomiye geçişle birlikte bütün dünyada önem kazanmıştır.”

Konferans açılışında konuşan Global Compact Türkiye Yönetim Kurulu Üyesi Servet Yıldırım, “Global Compact, sorumlu şirketlerle birlikte sürdürülebilir kalkınma yolunda somut ve ölçülebilir etki oluşturmayı amaçlamakta ve bunu, iş dünyasının dönüştürücü etkisinin en yüksek olduğu alanlarda şirketleri harekete geçirip, ilerlemeyi ölçerek yapmaktadır. UN Global Compact’in (Birleşmiş Milletler Küresel İlkeler Sözleşmesi) yeni stratejisi, tüm alanlarda kolektifi mümkün kılma hedefini taşıyor. Yerel ihtiyaçları ve kapasiteleri de göz önünde bulundurarak çeşitli araçlar, platformlar ve kaynaklar sunmaktayız” dedi.

EXPRA- Genişletilmiş Üretici Sorumluluğu Birliği Yönetim Kurulu Başkanı Oscar Martin, “200 milyon toplam nüfusa sahip 28 ülkeye, yılda 18 milyon ton ambalaj atığının geri dönüşümünü sağlıyoruz. Avrupa Birliği’nin iklim ve döngüsellik hedeflerine katkıda bulunuyoruz” dedi.

T.C. Ticaret Bakanlığı AB Tek Pazar ve Yeşil Mutabakatı Dairesi Başkanlığı Ticaret Uzmanı Didem Artunç Ünaltekin, “Hem iklim değişikliği hem de sanayimizin döngüselliği ve sürdürülebilirliği açısından çok elzem bir konu olan döngüsel ekonomi, günümüzde çok konuşuluyor ve ÇEVKO Vakfı, değerli üyelerinin de katkılarıyla bu konuda üzerine düşeni tam 31 yıldır yerine getiriyor. Yakın bir zamanda, sanayimizin birçok ürününde minimum miktarlarda geri dönüştürülmüş ürün kullanımı gerekecek. Dolayısıyla, bu yeni kullanım biçiminin ve bilincin tüketicilerde tabana yayılması çok önemli. ÇEVKO Vakfı’nın bu anlamda yaptığı, kamu spotları, çocuklara yönelik bilgisayar oyunları ve dergiler gibi çalışmaları çok önemsiyorum ve devam etmesini temenni ediyorum.”

Konferans programında yer alan panellerin ilki, “Döngüsel Ekonomiye Geçişte Avrupa Birliği'nde Son Durum ve Genişletilmiş Üretici Sorumluluğu” başlığı ile düzenlendi. Panelin konuşmacıları, EXPRA- Genişletilmiş Üretici Sorumluluğu Birliği Genel Müdürü Joachim Quoden, EXPRA Kamu ve Kurumsal İletişim Müdürü Monika Romenska, EKO-KOM (Çek Cumhuriyeti) Operasyonlar Direktörü Petr Şikyr ve ÖKO-Pannon (Macaristan) Genel Müdürü Beata Gönci oldu.

Joachim Quoden sunumunda Genişletilmiş Üretici Sorumluluğu’nun tanımı üzerinde durdu; EXPRA’nın Genişletilmiş Üretici Sorumluluğu ile ilgili 10 altın kural belirlediğini belirtti. Genişletilmiş Üretici Sorumluluğu’nun atıkların geri kazanımı ile ilgili bir vergi sistemi olmadığının altını çizdi. Sanayi kuruluşlarının bedelini ödeyip sonucunu izleyemediği bir vergi sistemi yerine, kendilerinin kurup kâr amacı gütmeyen organizasyonlar vasıtasıyla bütün süreci yönettikleri ve finanse ettikleri bir modeli tercih ettiklerini; bu modelin başarılı ve verimli sonuçlarına Avrupa ve dünyadaki pek çok ülkede tanık olduklarını bildirdi. Avrupa’da Hırvatistan, Macaristan ve maalesef şimdi de Türkiye’nin Genişletilmiş Üretici Sorumluluğu’nu terk ederek vergi sistemine geçtiğini oysa Avrupa Birliği mevzuatına göre Genişletilmiş Üretici Sorumluluğu’nun zorunlu olduğunu sözlerine ekledi.

EXPRA’dan Monika Romenska AB’de döngüsel ekonomi paketleriyle birlikte atık mevzuatında ortaya çıkan yeni düzenlemeleri ayrıntılarıyla açıkladı. EKO-KOM’dan Petr Şikyr Çekya’nın Genişletilmiş Üretici Sorumluluğu modelini uygulayan bir ülke olarak ulaştığı başarılı sonuçları ve önerilerini anlattı. ÖKO-Pannon’dan Beata Gönci ise Macaristan’ın on bir yıl önce Genişletilmiş Üretici Sorumluluğu (GÜS) modelini terk ederek vergi sistemine geçtiğini, bu süre zarfında kaynakta ayrı toplamanın desteklenmediğini ve geri dönüşüm oranlarının düştüğünü, bunun sonucunda devletin geri dönüşüm bedellerini kendisinin belirlemeye devam etmekle birlikte bütün atık yönetimini 35 yıllığına tek şirkete ihale ettiğini belirtti. Bu durumun 35 yıl boyunca GÜS uygulamalarına geçilmesini imkânsız kılacağından, atık pazarında rekabeti ortadan kaldıracağından, atık sektöründe malların serbest dolaşımını engelleyeceğinden, GÜS ücretlerinin belirlenmesinde şeffaflık ve katılımcılığı yok edeceğinden endişe edildiğini sözlerine ekledi.

“Döngüsel Ekonomiye Geçişte Türkiye'deki Son Durum ve Genişletilmiş Üretici Sorumluluğu” başlıklı oturumda ise Türkiye’deki gelişmeler, kamu otoritesinin bakışı ve koordine etmekte olduğu çalışmalar, ÇEVKO Vakfı’nın yaptıkları ve bundan sonrası için önerileri, ekonomik işletmelerin GÜS hakkındaki değerlendirmeleri ele alındı. T.C. Ticaret Bakanlığı’ndan Didem Artunç Ünaltekin AB Yeşil Mutabakatı, yeni düzenlemeleri, finansman imkanları ve Türkiye’de döngüsel ekonomiye geçiş çalışmaları hakkında bilgi verdi. İlgili paydaşların katılımına açık İhtisas Çalışma Grupları oluşturulduğunu ve bunların içinde Genişletilmiş Üretici Sorumluluğu’nu ilgilendiren gruplar da bulunduğunu bildirdi.

ÇEVKO Vakfı Genel Sekreteri Mete İmer, Türkiye’de Genişletilmiş Üretici Sorumluluğu modelinin 15 yıl uygulanmasının ardından GEKAP alınmaya başlanmasıyla terk edildiğini belirtti. Dünyada döngüsel ekonomiye geçişle birlikte Genişletilmiş Üretici Sorumluluğu’nun daha büyük önem kazandığını örnekler vererek açıklayarak, ÇEVKO Vakfı üyeleri arasında Genişletilmiş Üretici Sorumluluğu Çalışma Grubu kurdukları bilgisini, bu grubun misyonunu ve birlikte geliştirmekte oldukları somut önerileri paylaştı. İmer, sanayinin hammaddesi haline gelmiş olan, tüketim sonrası atıkların yönetimine sanayinin sahip çıkarak sürecin içinde yer alması ve sürece öncülük etmesi gerektiğine vurgu yaptı.

Unilever Yönetim Kurulu Üyesi ve Kurumsal İletişim Direktörü Ebru Şenel Erim ÇEVKO Vakfı Genişletilmiş Üretici Sorumluluğu Çalışma Grubu içinde yer aldıklarını; tüketim sonrası plastik atıklarının toplanarak geri dönüştürülmesi ve raporlanması konusunda ÇEVKO Vakfı ile gönüllü ve pilot ölçekte projeye başladıklarını ilan etti.

CarrefourSA İnsan Kaynakları ve Sürdürülebilirlik Genel Müdür Yardımcısı Bahar Tura ambalajların beyanı, GEKAP, içecek ambalajlarda depozitoya geçiş sü

Güncel
Haber & Gelişmeler

Çerez Tercihlerini Özelleştir

Çerez kategorilerini ayrı ayrı yönetebilirsiniz

Zorunlu Çerezler

Her Zaman Aktif

Bu çerezler web sitesinin düzgün çalışması için gereklidir ve devre dışı bırakılamaz.

Analitik Çerezler

Bu çerezler, ziyaretçilerin web sitesini nasıl kullandığını anlamamıza yardımcı olur.

Kullanılan Servisler: Google Analytics

Pazarlama Çerezleri

Bu çerezler, size özelleştirilmiş reklamlar göstermek ve pazarlama kampanyalarımızın etkinliğini ölçmek için kullanılır.

Kullanılan Servisler: Google Ads, Facebook Pixel

Daha fazla bilgi için Gizlilik Politikası ve Kişisel Verilerin Korunması sayfalarını inceleyebilirsiniz