dnya.jpgTürkiye'de, sürdürülebilirliğe ve ekonomiye katkı sağlamak amacıyla, sanayinin de öncülüğünde gerikazanım sistemini geliştirmeye yönelik çalışmalarımızı 26 yıldır yürütüyoruz. Ayrıca, 2005 yılından itibaren, ambalajlı ürün piyasaya süren bin 700 firmanın geri kazanım yükümlülüğünü yerine getiriyoruz. Bu yükümlülüğün yerine getirilmesi için, Türkiye'de 30 ilde, 30 milyon kişinin yaşadığı il ve ilçe belediyeleriyle işbirliği içindeyiz. Dolayısıyla bu yıl da sürdürdüğümüz çalışmalarla 620 bin ton ambalaj atığının toplanarak geri kazanılmasını amaçlıyoruz. Yapılan hesaplamalar doğrultusunda toplanması hedeflenen atık miktarıyla Türkiye'de bu yıl 2 milyar liralık tasarruf hedefliyoruz.

638 bin ton ambalaj atığının geri dönüştürüldüğünü belgeledik

ÇEVKO, 2016'da piyasaya ambalajlı ürün süren bin 770 ekonomik işletmenin Ambalaj Atıklarının Kontrolü Yönetmeliğinden kaynaklanan 620 bin ton miktarında ambalaj atığı geri kazanım yükümlülüğünü üstlendi. Ayrıca, bu ekonomik işletmeler adına, 65 lisanslı firma ve 147 belediye ile yaptığımız işbirliği ile 638 bin ton am- balaj atığının geri dönüştürüldüğünü belgeledik. 2016 yılında atıkların toplanması için altyapının geliştirilmesi amacıyla çalıştığımız belediyelerde ortak alanlara, konut ve işyerlerine, iç ve dış mekanlar için 100 bin atık kumbarası gönderdik ve tüketicilere 6 milyon ambalaj atığı toplama torbası dağıttık. Öte yandan, geri dönüşüm bilincinin yaygınlaşması için bin öğretmene 'Eğiticinin Eğitimi' semineri verdik ve 45 bin öğrencinin de bu konuda eğitilmesini sağladık. Çalıştığımız bölgelerde 1 milyon 700 bin kişinin ambalaj atıklarını ayrı biriktirmeleri için yüz yüze bilgilendirilmelerinin maliyetini ve organizasyonunu üstlendik. Her yıl olduğu gibi bu yıl da bir kamu spotu hazırlayarak, ulusal kanallarda yayımlattık; dergi, e-bülten,sosyal medya aracılığıyla kamu oyunda geri dönüşüm bilincinin gelişmesine katkı sağladık. Ayrıca, sanayi kuruluşlarını teşvik etmek için 2016'da da Yeşil Nokta Sanayi Ödülleri verdik.

Türkiye'de geri dönüşüm alanı, başlangıçta kayıt dışıydı

Türkiye'de geri dönüşümün geçmişine bakıldığında ise veriler yakın dönemi işaret ediyor. Türkiye'de sektörün temellerinin, ekonomik değeri olan ambalaj atıklarının özellikle gelir düzeyi düşük kişilerce toplanması ile birlikte atıldığını söyleyebiliriz. Bu dönemde atıklar, kayıt dışı olarak hurda depolarına satılarak değerlendirilmeye başlandı. Diğer yandan, Avrupa Birliği üyelik müzakerelerinin etkisi ile devletçe atıkların kontrolü için getirilmeye başlanan yasal düzenlemeler, 1991 yılında sanayinin önde gelen kuruluşları tarafından ÇEVKO Vakfi'nın kurulmasına yol açtı. Böylece Türkiye'de ambalaj atıklarının yasal, sürdürülebilir bir sistem içinde yönetilmesinin altyapısı oluşturuldu.

Atık toplama, ilk defa 2004'te yönetmelikle tanımlandı

2004 yılında yayımlanan Ambalaj Atıklarının Kontrolü Yönetmeliği ve 2006 yılında Çevre Yasası'nda yapılan değişiklerle amaç, kapsam ve tanımlar belirlendi ve atık toplama ayırma ve geri dönüşüm lisansa tabi işler olarak hükme bağlandı. Böylece, ambalaj atıklarının kaynağında, diğer atıklardan ayrı, verimli bir şekilde, ilgili tüm tarafların katılımıyla ve ÇEVKO'nun 2016'da yaptığı çalışmaları Türkiye'ye hatırı sayılır boyutta enerji ve doğal kaynak tasarrufu sağladı.